MENY

ishavsmuseet_aarvak___logo.png
polarstar_-_docking_operation_19_.jpg

Restaureringa av Polarstar, 1. mai kl. 15.00

Noregs første selfangar i stål, den segnomsuste Polarstar, gjekk i desember 2013 til Polen for restaurering. Den 26. august i år kjem skuta heim til Brandal etter snart fire år med iherdig restaurering i Stettin. Det er eit ufatteleg arbeid som har vore gjennomført der i desse åra. Alt i nært samarbeid med Riksantikvaren. Polarstar, denne ishavets kvite og spreke dame, har nett vore i dokk for behandling under vasslinja. Om bord i skuta går arbeidet stadig framover, og ein byrjar så smått og sjå i ein ende på arbeidet. Kva som har vore gjort om bord, og kor omfattande dette arbeidet vart, kan du få sjå og høyre meir om på Ishavsmuseet måndag 1. mai då eigar og ansvarleg for restaureringa av Polarstar kjem til museet for å fortelje og syne bilete frå denne restaureringa. Ishavsmuseet kl. 15.00

I museumskafeen vert det servert middag, og sjølvsagt er det selkjøt på menyen. Selkjøtgryte vert servert kl. 13-17. Vel møtt.

|

Polarkveld med bokpresentasjon, foredrag, boknasild og mjølkesupe på Ishavsmuseet

rolf_hanoa_-_longyearbyen_sykehus.jpg

Fredag 28. april kl. 19.00 er det igjen klart for polarkveld på Ishavsmuseet. Denne gong er det Rolf Hanoa som vitjar Ishavsmuseet med bokpresentasjon og foredraget «Kings Bay 1916-2016. Fra gruvedrift til forskningsbase».

I 2016 var det 100 år sidan Peter S. Brandal fekk tilbod om å kjøpe rettigheitene til kolfeltet i Kings Bay. På forsommaren 1916 sendte han dei to skutene sine «Signalhorn» og «Polaris» på ekspedisjon for å undersøkje feltet nærare. Dei kom attende til Brandal i byrjinga av september med 300 tonn prima kol. Peter S. Brandal fekk overført rettigheitene i september 1916 for kr. 250.000,- Seinare same år gjekk han i kompaniskap med Trygve Klausen, Michael Knutsen og Trygve Jervell om danninga av Kings Bay Kull Comp. A/S

Rolf Hanoa vil drage historia til Kings Bay gjennom desse 100 åra. Hanoa forfatta til 100 års jubileet ei framifrå bok om Kings Bay gjennom desse første 100 åra. Det er denne boka Rolf Hanoa vil presentere denne kvelden. Det vert sjølvsagt mogleg å kjøpe signert bok etter foredraget.

Rolf Hanoa har gjennom åra hatt stillingar og oppdrag som lege på Svalbard. Han byrja i Kings Bay i 1986, og sidan vart det mange sommarsesongar der. Han er overlege ved Nevrokirurgisk avdeling, Oslo universitetssykehus, og professor i arbeidsmedisin ved Universitetet i Bergen. Hanoa har gjort fleire undersøkingar av gruvearbeidarane sitt arbeidsmiljø, bl.a. Spitsbergen-støvlungesykdommen, sløkkingsarbeidet under brannen i gruve 7 i Longyearbyen i 1988, og eksplosjonsulykka i Kings Bay i 1962.

Etter foredraget vert det servering av boknasild og mjølkesupe etter god gammal oppskrift i museumskafeen. Påmelding ved middag

|

Polarkveld & Boknasild 28. april kl. 19.00

Fredag 28. april kl. 19.00 Polarkveld med Rolf Hanoa. "Kings Bay 1916-2016. Frå gruvedrift til forskingsbase". Boknasild og mjølkesuppe etter foredraget.

Velkomne til sesongopning 23. april

Sesongopning og offisiell opning av dei nye personheisene på museet, ved Oskar Grimstad. Filmen «Ishavskjerringa» på storskjerm, søndagsmiddag i kafeen. Ope 12-17

Polarkveld med torskemølje på Ishavsmuseet fredag 31.mars kl. 19.00

fangst_fisk.jpg

Båtar i Hareid

Johan Ottesen besøker Ishavsmuseet med føredrag fredag 31. mars. Etter føredraget byd Ishavsmuseet på torskemølje i kafeen.

Fiske har vore drive langs kysten vår sidan den første busetnaden. Først langs den nære kyst, men seinare, etter som utviklinga skreid fram, vart fiskefelta stadig utvida til fjernare farvatn.

I mange tiår var Hareid ei av Noregs største fiskeri-kommunar. Fram til kring 1880 hadde åttringen vore einerådande som fiskebåt for dei som dreiv torskefiske. Den siste åttringen som var heimehøyrande i Hareid var på torskefiske så seint som i 1912. Før 1880 hadde mange fiskarar frå Hareid og særskilt Brandal, fått seg plass om bord i skøyter frå Ålesund. Men i 1877 kjøpte Bernt Marø skøyta «Abeline» til Brandal, og i 1879 kom skøyta «Nordeggen». I dei følgjande åra kom det til mange større og mindre dekka båtar. Dei største båtane søkte no ut til nye fiskefelt. «Abeline» vart ein pionerbåt når det gjaldt norsk torskefiske ved Island. Ved hundreårsskifte kom ei mengd med fiskedampskip som var bygde i stål. Den første som kom til Hareid var «Skolma» i 1901. I 1902 kom den første fiskedampbåten som var kontrahert av hareidsfolk, «Brodd». I dag er Hareid ei kommune utan havgåande fiskebåtar.

Johan Ottesen er lokalhistorikar busett i Ulstein kommune. Mest kjent er Ottesen for å ha skrive ei rad bøker med lokalhistoriske tema frå Sunnmøre, særleg om båtar. Han har òg bygd opp ei stor samling av flyfoto gjennom oppkjøp av samlingane til m.a. K. Harstad Kunstforlag, Telemark Flyselskap AS og Norfly AS i 1983. Johan Ottesen si interesse for gamle bilete har gjeve han tilgang også på nokre lokale fotografarkiv.

Ottesen har mykje og ulikt historiske materiale i arkivet sitt. Opptak og registrering av stadnamn og gamle båtar har særleg vore eit interessefelt for Ottesen. Opp gjennom åra har det blitt mange historiske artiklar, og ikkje minst mange framifrå bøker om fiskebåtar og ishavsskuter. Når Ottesen vitjar Ishavsmuseet med føredrag komande fredag er det båtane i Hareid han først og fremst vil presentere.

Etter føredraget set Ishavsmuseet fram ein bognande buffet med fersk torsk, rogn, lever, fiskesuppe og meir til. Påmelding til dei som vil vere med på torskemølje.

|

Komande arrangement på Ishavsmuseet:

Fredag 31. mars kl. 19.00. Polarkveld med foredrag av Johan Ottesen: Båtar i Hareid, om båtane og fiskerikommunen. Torskemølje med fersk torsk, lever, rogn og fiskesuppe. Bill. Foredrag og torskemølje kr. 350,- Kunn foredrag kr. 125,- Påmelding.

Søndag 23. april. Sesongopning av museet, og offisiell opning av den nye heisa på museet, ved Oskar Grimstad. Filmen «Ishavskjerringa» på storskjerm, søndagsmiddag i kafeen.

Fredag 28. april kl. 19.00 Polarkveld med Rolf Hanoa. "Kings Bay 1916-2016. Frå gruvedrift til forskingsbase". Boknasild og mjølkesuppe etter foredraget. Billett foredrag og mat kr. 300,- kunn foredrag kr. 125,- Påmelding.

Måndag 1. mai kl. 15.00 Restaureringa av «Polarstar». Willy Nesset fortel og syner bilde frå restaureringa av «Polarstar» gjennom snart fire år i Polen. Middag i kafeen frå kl. 13-17.

|

Tysdag 21. mars. Filmen «Ishavsblod» og avseilarfest.

Sjøborg kino viser filmen «Ishavsblod» tysdag 21. mars kl. 18.00. Selfangar Espen Brandal frå Brandal er femte generasjons selfangar og har ei av hovudrollene i action-dokumentaren «Ishavsblod». Filmskaparane, «Koko-damene», fortel at dette er ein skikkeleg arktisk, havgåande roadmovie om barske kvinner og menn som trassar uver, kulde og einsemda på ishavet. Filmskaparane har valt seg ut tre hovudpersonar som dei følgjer spesielt gjennom filmen: Espen Brandal, veteranen Bjørne Kvernmo og ein skikkeleg skårunge frå Oslo.

Avseilarfest. Etter filmen på Sjøborg vert det avseilarfest på Ishavsmuseet kl. 20.00. Her vil filmskaparane og selfangar Espen Brandal ta del. På menyen står to retters middag med fiskesuppe og «Tornedå» av selbiff forma i bacon med omnsbakte grønsaker med timian, fløytepoteter og stuertens peparsaus. Knut Selvåg underheld med ishavets instrument, trekkspelet, utetter kvelden.

Fellesbillett på www.sjoborg.no Billett kunn til avseilarfest kr. 325,- ved påmelding til Ishavsmuseet.

|
Polarstar til kai i Stettin
Polarstar til kai i Stettin

Polarstar kjem heim 26. august!

Alle som har kjennskap til selfangst, har eit forhold til Noregs første selfangar bygd i stål. Denne ærverdige gamle skuta har vore gjennom utallige eventyr, på alle hav, og er for mange sjølve symbolet på ishav, fangst, ekspedisjon og andre polare opplevingar.

Polarstar har dei siste godt og vel 3 åra lege i Stettin i Polen til total restaurering i tett samarbeid med Riksantikvaren. No går arbeidet mot slutten, og Polarstar er venta heim helga 25.-27. august. Set av helga! Det vert mykje spanande å sjå og høyre på Ishavsmuseet den helga!

 Rapport undervegs i restaureringa kan ein lese i kvar utgåve av Isflaket frå nr. 4-2013

|

Polarkveld på Ishavsmuseet fredag 17. februar kl. 19.00

Selfangst – et liv for mannfolk

Britt Johansen ved Louise Boyd-varden på Nordaust-Grønland. Miss Boyd brukte bl.a ishavsskuta Veslekari på sine ekspedisjonar
Britt Johansen ved Louise Boyd-varden på Nordaust-Grønland. Miss Boyd brukte bl.a ishavsskuta Veslekari på sine ekspedisjonar

Noreg har lange tradisjonar  og erfaringar som polar- og fangstnasjon. Ser ein bort frå dei reine vitskaplege ekspedisjonane, var det selfangsten i seg sjølv som fekk driftige Sunnmøringar og Nordlendingar til å ruste ut skuter, skaffe mannskap og sette kursen mot ugjestmilde og isfylte farvatn. Selfangsten skapte mange arbeidsplassar på sjø og land, og dei økonomiske ringverknadane var enorme.

Lange erfaringar frå polare områder har også foredragshaldaren som vitjar Ishavsmuseet fredag 17. februar med foredraget «Selfangst – et liv for mannfolk». Britt Johansen, som har forfatta boka med same tittel, har levert ei framifrå bok om folk og fartøy på selfangst. Britt har sjølv fått prøve seg på selfangst som stuert på «Havsel» i Vesterisen i 2005 og 2006.

Britt har ein allsidig bakgrunn, og har dei seinare åra lang røynsle frå polare områder. Etter landbruksskulen dreiv ho foreldregarden i åtte år. Etter dette studerte ho fire år ved dåverande Høgskulen i Bodø (fiske/fangst, akvakultur, leiing og administrasjon) Så vart det ca. 17 år på kontor, noko ho syntest var nok. I 2006 skifta ho jobb til meteorologi- fullmektig på Bjørnøya. Deretter vart det tilsvarande jobb på vêrstasjonen  i Danmarkshavn 76 gr N, nordaustkysten av Grønland i 2007 og 2008. Så vart det to sesongar i Noreg igjen, Jan Mayen okt-mars  2008/-09 og Hopen desember-mai 2009/-10. Sidan har det blitt jobb i vêrtenesta på Grønland i kortare og lengre periodar. (Danmarkshavn, Scoresbysund, Narsarsuaq) Sist sommar var Britt ferievikar i nokre veker i Scoresbysund.   

Transporten til Danmarkshavn skjer i dag med TwinOtter frå Island, men i tidlegare tider var det vanleg å nytte seg av norske selfangstskuter.

Folk og fartøy frå Nordland utgjer brorparten av innhaldet i boka, men fortel også mykje om selfangsten frå andre delar av landet. Ho lar mange av dei tidlegare fangstfolka sjølve fortelje si eiga historie om risikofylte fangstturar og ekspedisjonar, der marginane mellom liv og død ofte kunne vere små. Boka gir også eit inntrykk om korleis det var for dei som sat heime.

Nordområda er i dag i fokus på nye måtar. I foredraget sitt på Ishavsmuseet tek Britt Johansen oss inn i ei historie og verksemd som i dag berre er ein bleik skygge av det som var – norsk selfangst. Ho sveipar i foredraget sitt innom store områder, frå Kvitsjøen i aust til Newfoundland i vest. Britt Johansen er frå Steigen i Nordland, men bur i dag i Bodø der ho har samla ishavshistorie sidan 2002.

Etter foredraget byd Ishavsmuseet på skikkeleg ishavskost med saltkjøt, flesk og erter. Påmelding.

|

Boklansering:
"Fangstmann" ei forteljing frå Ishavet.

fangstmann_framside_0711.jpg

Johannes Alme med bokslepp på romanen sin "Fangstmann" ei forteljing frå Ishavet, onsdag 23. november kl. 19.00 på Ishavsmuseet. Ope museum og servering av brennsnut frå kl. 17.00

Messenemnda Webjørn Landmark, Edel Mari Kvalsvik, Heidi Wingsternes og Oddlaug Brandal gler seg til julemessa.
Messenemnda Webjørn Landmark, Edel Mari Kvalsvik, Heidi Wingsternes og Oddlaug Brandal gler seg til julemessa.

Ny rekordstor julemesse på Ishavsmuseet

Laurdag 19. november kl. 11-17 og søndag 20. november kl. 12-17 er det klart for årets julemesse ved Ishavsmuseet på Brandal. Julemessa på Ishavsmuseet i Brandal har blitt ein flott tradisjon og er godt innarbeidd. Messa i år er fullteikna med heile 55 utstillarar som er på plass med salsstandar blant isbjørn og moskus, over fire etasjar på Ishavsmuseet, og kring ishavsskuta Aarvak.

Ishavsmuseet Aarvak og arbeidsnemnda for julemessa er stolte av å kunne by inn til ny rekordstor julemesse ved Ishavsmuseet. Messa har vorte svært populær, og dessverre var det ikkje plass til alle som ville med i år.

Aarvakhuset er fylt med spanande mat, her vil de finne mykje både av kjøt og fisk, saft, sylte og honning. Frå dekket på ishavsskuta Aarvak kan du mellom anna sikre deg dei flottaste biffane av kvalkjøt, god spekemat og god saft. Fjærli tønnefabrikk syner fram gamle bøtker-kunstar og byr på flotte tretønner.

 

Mat, kunst- og handtverk

Messa på Ishavsmuseet er ei mat, kunst- og handverksmesse der ein legg vekt på det særeigne ved handarbeidet. Alle utstillarane deltek med naturlege og handlaga produkt. Arrangørane legg opp til at messa skal vere mest mogleg variert, og dette syner godt igjen blant dei mange ulike påmelde utstillarane i år.

Ikkje berre kan du gjere ein unik og flott julehandel med alle desse spanande utstillarane, men du kan også kike deg rundt i dei flotte utstillingane som Ishavsmuseet byd fram.

Utstillarane på årets julemesse kjem frå mange kommunar og regionar, og i det høve kan det vere ekstra spanande og vitje messa i år.

Her kan du sikre deg mykje fint handarbeid som strikk, smykke, kaker, lefser, vevnadar bøker, tre-arbeid, handlaga knivar, skinn av sel og sau, røykt sild og laks, spekemat, keramikk, glaskunst, akvarellar, og mange andre artiklar. Klosteret av De Heilage Olav og Profeten Elias byd på heilage lys og gode såper. Vil du sjå kven alle utstillarane er, kan du vitje Ishavsmuseet si nettside.

Levande museum

- Det er svært viktig for oss å ha eit levande museum, og det er ei stor glede å ha messa her. Vi gler oss til tidenes største julemesse i Brandal, seier dagleg leiar for Ishavsmuseet Webjørn Landmark.

Besøkande har også høve til å sjå seg rundt på museet – som stiller med gratis inngang desse dagane. Og elles byd museet på selkjøtgryte eller kjøtkaker, smårettar, og kaker og kaffi på ekte ishavsvis, når du har behov for ei tenkepause i handelen.

I museet si første etasje vil du også finne Polarshopen ved museet som byd på ei av dei største samlingane polarlitteratur i landet.

Legg eit besøk til Brandal desse dagane og sjå kva alle desse utstillarane har å by på. Her kan du gjere unna store delar av julehandelen anten du jaktar julegåver, eller vil unne deg sjølv noko nytt.

Oss treffast i Brandal til helga!

program_messa_2016.pdf
|

Julemesse på Ishavsmuseet 19. og 20. november

Snart er det klart for årets julemesse. Aldri før har så mange meldt seg på til messa, og det er venteliste for å få plass. Heile 53 standar er klare. Sjå oversikt over alle i programmet under her.

program_messa_2016.pdf
|

 
Lutefisk-kveld 4. november

 

Fredag 4. november byr Ishavsmuseets venner inn til lutefisk-kveld på museet.

Stor buffet med lutefisk og godt tilbehøyr kl. 19.00. Trioen The Harmonies med Jan Brandal, Marianne Karlsbakk og Jonny Johansen spelar utetter kvelden. Arrangementet er ope for alle. Påmelding til museet.

Sel, sild & supe

Sesongavslutning på Ishavsmuseet komande søndag 30. oktober kl. 13-17.

Ishavsmuseet avsluttar ein god sesong, som har hatt høg aktivitet og godt besøk, med sel, sild & supe komande søndag.

Sel, sild & supe var kvardagskost for 100 år sidan på våre kantar. Selfangst og sildefiske var dei viktigaste næringane i fleire ti-år etter 1900. Men selfangst har det nok vore langs kysten vår så lenge det har budd folk her.

På 1500- talet fekk sildefiske i Noreg ikkje lenger berre verdi som ein lekk i naturhushaldet, men no vart det mogleg å fiske langt større mengder fordi ein no fekk salte og utføre silda. Dette kom av at nye handelsinteresser gav betre vilkår for norsk sildefiske enn f.eks i mellomalderen. I 1699 kom vårsilda til Vestlandet og den vart ein stor årleg ressurs fram til omlag midten av 1780-åra. Særleg stor silde-tyngde skal det ha vore nord for Stadt i ein tjue års bolk frå 1736. I Noreg gjekk 1700 talet ut med tomme sildegarn og sildenøter.

Frå rundt 1806 til ca. 1870, hadde vi ein ny rik sildebolk med vintersild. Det var i denne bolken at skøytene vart utvikla og silda kunne takast lenger ut frå land. Dette førte vidare til at sildefiske ved Island vart ei ny stor næring.

Folk i Siglufjordur snakkar ofte om to norske landnåm. Det første då Tormod den sterke tok land i Siglufjordur rundt år 900, og det andre i 1903 då fleire norske fiskebåtreiarar kom med sine fartøy og la grunnlaget for ein stor sildestad i ein liten fjord yst i havgapet. Desse fiskarane kom frå Bergen, Brandal, Bømlo, Espevær, Hareid, Haugesund, Stavanger, Ulsteinvik, Vartdal, Vedavågen, Åkrehamn og Ålesund.

Under første verdskrig var det nesten heilt slutt på sildefiske igjen, men i 1919 tok sildefisket atter fart.

Vi skal ikkje gå så langt tilbake i tid før silda var svært vanleg i kvardagen. Der var sild til fleire måltid om dagen. I Trøndelag klokka kl. 10 stod det første kokte måltidet på bordet med Spekesild, kokte ureinska poteter, og supe. I Møre og Romsdal var det om morgonen kokte poteter og sild med flatbrød til, middagen var poteter og spekesild.

I tidligare tider var det silda som berga fiskarkona og ishavskjerringa til å ha mat på bordet medan mennene var på havet. Sild og havregrynssuppe måtte mette mang ein barnemunn i ei trong hushalding. Sild vert i dag brukt som festmat til både store og små.

Velkomne til buffet med rettar av selkjøt og sild på Ishavsmuseet søndag.

|

Filmframsyning og søndagsmiddag

Søndag 16. oktober kl. 15.00 syner vi film frå ei overvintring med Greve Gaston Micard i Loch Fine på Nordaust-Grønlan med ishavsskuta "Quest" i 1937-38.

I kafeen på museet vert servert fårikål og riskrem kl. 13-17.

Polarkveld om Ishavsfararane på Ishavsmuseet

kjell_kj_r.jpg

Fredag 14. oktober kl. 19.00 er det Kjell G. Kjær som kjem til Ishavsmuseet med føredrag om Ishavsfarerne 1859 – 1909 under Polarkvelden i Hareidsstemna. Frå byssa på museet vert det servert klippfisk.

Kjell Kjær har nett kome med bok om ishavsfararane, og føredraget på Ishavsmuseet vert også ein bokpresentasjon.

 

Kjell-G. Kjær kjem frå Tromsø, og har studert historie ved Universitetet der. Han er forfattar av ei rekkje artiklar i årbøker og i «Polar Record» som vert gjeve ut av Universitetet i Cambridge. Tema i artiklane har vore Ishavet, skip, arktiske ekspedisjonar og fangst.

I dag er Kjær pensjonist med ein lang yrkespraksis frå gassbransjen, der han har arbeida blant anna I Norsk Hydro, seinare i Yara Industrials (nå Yara Praxair) med ansvar for medisinsk oksygen, opplæring av personell og gass-sikkerheit.

I 2012 gav Kjær ut boka Tragedien i Svenskhuset saman med Ulf Aasebø.  I 2016 kom altså boka Ishavsfarerne 1859 – 1909. 

Det er eit imponerande stykke arbeid Kjær har lagt ned i boka si om Ishavsfararane. Med ei enorm liste av kjelder gjev det lesaren ei god moglegheit til å fordjupe seg vidare i historia. Kjær har brukt 12 år på å skrive denne boka, og den bør vere av største interesse for alle som interesserar seg for selfangstsoga og om ekspedisjonar i nordområda.

Selfangstflåten frå Sunnmøre vaks raskt frå 1898 av, og alt i 1906 gjekk Ålesund forbi Hammerfest og Tromsø målt i innført verdi av ishavsprodukt. Årsaka var selfangsten frå Brandal og områda rundt i Danmarkstredet og bottlenosefangsten drive ut frå Ålesund.

Ishavsbygda Brandal

I kapittelet «Brandal, bygda på Sunnmøre som ble Norges selfangsthovudstad» skriv forfattaren om driftige skipperar frå Brandal, som innleia selfangsten frå Møre. Her omtalar han korleis kapital frå handelshus i Ålesund og dyktige fangstmenn frå bygdene på Sunnmøre la grunnlaget for ein industri som kom til å vare i 100 år.

I føredraget sitt på Ishavsmuseet vil Kjell Kjær legge vekt på antall skip og fangsta dyr i 1898 samanlikna med tal på skip og fangstresultat for 1909. Kvifor denne svære utviklinga på Møre?

Vidare vil Kjær greie ut kva ishavsprodukta vart brukte til, og om Ishavet som la grunnlaget for vekst i Vest-Europa og Noreg, valutainntektene og ringverkningane av aktivitetane på Møre: skipsverft, reperbaner, garverier etc.

Han vil også fortelje om utvidingane av fangstfelta frå 1859 til 1909: Svalbard, Novaja Zemlja, Danmarkstredet, Kvitsjøen, Aust-Grønland og Franz Joseph Land.

I tillegg får vi høyre om Møringar på torskefiske ved Svalbard på 1870-1880-talet.

Det vert høve til å få kjøpe signerte bøker etter foredraget. I kafeen på museet står det klippfisk med godt tilbehøyr på menyen. Påmelding for dei som ønskjer middag.

 

|

Selkjøt og Polarstar-film

sliten_nrkmann_stein_rnh_i_med_polarstar_ba.jpg

«SELvsagt er det sel!»

Søndag 25. september er det selkjøtdagen, og Ishavsmuseet byr på sel til middag frå kl. 13-17. Stuertane ved museet lovar sel i mange variantar, blant anna så står Ishavsmuseet si alltid så populære selkjøtgryte  på menyen. Det gjere også «Tornedå» av selbiff med fløtegratinerte poteter og peparsaus a’la blueback. Har du høyrt om kobbalau? Det hadde ikkje vi heller, men søndag kan du også få smake dette. Fleire delikatesser å prøve seg på her med andre ord. Og sjølvsagt med ein slik meny er det sviskegraut til dessert med sterk kaffi til, slik det var på ishavet.

«Nauta godt!» seier styrar ved Ishavsmuseet Webjørn Landmark om denne menyen. Selkjøt er ei fantastisk råvare og eit fantastisk godt og mørt kjøt. Det er svært reint og næringsrikt. Mange kan vere skeptiske til å smake, men når ein først har smakt selkjøt vil alle ha meir, fordi det er så utruleg godt. Selkjøt kan likne litt på kval, men er endå betre og mørare. Kjøtet er av årets fangst i Vesterisen, og var av ypparste klasse.

Det er tredje året Ishavsmuseet arrangerer ein slik «selkjøtdag» og i fjor var arrangementet så populært at grytene vart tome. Dette vert det retta på i år, og enda meir sel skal i grytene. Landmark opplyser at sesongen ved museet ikkje er heilt over, museet har nemleg ope kvar dag ut oktober.

«Polarstar»- filmen med Stein Ørnhøi

Søndag vert det vist film frå selfangst i undervisningssalen ved museet. Det er NRK sin film frå selfangst ved Newfoundland Ishavsmuseet har fått lov å vise denne dagen. Stein Ørnhøi, som då var nyutdanna NRK-journalist, mønstra på «Polarstar» for å vere med å dokumentere Norsk selfangst ved Newfoundlandsfeltet i 1968. Selfangstmotstandarane hadde nett kome på bana med Brigitte Bardot og andre kjendisar i spissen. Stein Ørnhøi ville ut å dokumentere og sjå alle sider av saka. Ørnhøi har tidlegare gjesta museet med foredrag om denne turen. Filmen som syner klargjering, overfart, fangst og levering var vist i tre episodar på NRK i 1968. Denne søndagen viser museet alle tre episodane på til saman 90 minutt. Filmen vert vist kl. 13 og kl. 15.

I år var det berre ei skute på fangst i Vesterisen, «Havsel» frå Alta. Vanskelege forhold gjorde at det vart liten fangst. Tilgangen på kjøt er derfor svært avgrensa, så det er ein eksklusiv meny i Brandal denne dagen!

|

Polarkveld om Søraust-Grønland

john_gi_ver_kjem_til_ishavsmuseet_med_foredra.jpg

Fredag 16. september kl. 19.00

Ishavsmuseet byd igjen inn til ei ny runde med polarkveldar komande fredag. Denne gongen skal vi til søraust-Grønland, og det er John Giæver som tek oss med på tur.

John Giæver jr. er son av den legendariske fangstmann og forfattar John Giæver sr, som overvintra mange år på Grønland.

Første gang Giæver jr. var på Grønland var han 15 år og mannskap på «Polarbjørn». Då den forliste i Grønlandsisen i 1957 var John Giæver jr. mønstra som mannskap. Dette var hans tredje tur som mannskap på sommartur med «Polarbjørn», sjølv om han var berre 17 år denne turen.

I dei seinare år har John hatt fleire reiser i farens fotspor på Grønland og i Antarktis.

John Giæver har trekt fulle hus på Ishavsmuseet ved tidlegare besøk med foredrag. Denne gongen er det altså Søraust-Grønland det handlar om.

Han var sommaren 2013 med den tidligare redningskryssaren M/S «Hagbart Waage» på ein fem vekers tur til Søraust-Grønland.

På byrjinga av 30-talet tilspissa situasjonen på Grønland seg og nordmenn, mellom anna frå Brandal, okkuperte delar av Aust-Grønland. Peter S. Brandal utrusta eigen ekspedisjon i 1932. Meininga var å okkupere land der før Danmark gjorde det og stengde nordmenn ute for fangst. Dette førte til at Danmark klaga okkupasjonen inn for folkerettsdomstolen i Haag, som dømde mot Noreg 5. april i 1933.

I løpet av okkupasjonen vart det oppretta ei rekke norske radio- og meteorologiske stasjonar, mellom anna Brandalsbu, Finnsbu og Torgilsbu.

John Giæver som er ein glitrande foredragshaldar, vil vise film og fortelje om den historiske turen med «Hagbart Waage»,  i same leia, for å sjå etter spor frå dei gamle fangststasjonane i området Skjoldungen – Prins Christiansund. Denne historiske turen til området,  i 2013, gjekk altså 80 år etter dommen i Haag.

Etter foredraget til Giæver vert det servert Biff a’la Lindstrøm i kafeen på museet. Påmelding for dei som vil ha middag og mimre utover kvelden.

|

Avduking av statue av Peter S. Brandal

Ishavsmuseet heidrar selfangstpioneren og industribyggaren Peter S. Brandal ved å reise statue av han ved museet. Avduking av statue laurdag 3. september kl. 15.00.

Det er Svein Harberg, leiar i Stortingets familie- og kulturkomite, som skal stå føre den høgtidssame avdukinga. Men i programmet er også Ulstein mannskor, Hjørungavåg Brass og ordførar Anders Riise. På museet vert det servert selkjøtgryte og bacalao både laurdag og søndag mellom kl. 13-18.

|

Ny runde med potetball

Frå torsdag 18. august startar vi opp igjen med den populære "torsdagsballen". Potetball med alt av godt tilbehør i kafeen kvar torsdag kl. 14-18. Ishavsmuseet ope frå kl. 11.00

|
123Neste

 

Opningstider

April, Mai, September og Oktober
Frå 23. april kvar dag 12:00 – 16:00
t.o.m. søndag 30. okt.

Juni, Juli & August
Kvar dag 11:00 – 17:00
Inngong Vaksne Kr. 70 / Born Kr. 30


Kontaktinformasjon

Adresse
ISHAVSMUSEET AARVAK
6062 Brandal

Kontakt
Tlf. kontor 70 09 29 00 
Tlf. resepsjon 70 09 20 04
Mob. 951 17 644
post@ishavsmuseet.no

 

Design: Osberget ASPowered by: Osberget CMS