Nyhende

Ishavsmuseet Aarvak ynskjer velkomne til eit variert program på museet i 2016. Vi meina å ha eit godt og variert tilbod til både små og store utetter året. Fleire arrangement vil kome til.

Audun Tholfsen har meir enn 20 månadars fartstid på ulike isflak på Polhavet. Gjennom bilde og ord vil han prøve å gje eit inntrykk av korleis det er og opphalde seg på havisen gjennom dei ulike årstidene. Dette får vi høyre alt om når han vitjar Ishavsmuseet med foredrag fredag 19. februar kl. 19.

Per Kyrre Reymert gjestar Ishavsmuseet med foredrag om Ny-Ålesund fredag 29. januar kl. 19. Han vil ta oss med 100 år tilbake i tid, og startar foredraget sitt frå den gong staden bar namnet Brandal City.

 «Vi reiser ut, unge og nysgjerrige. Opplever naturen, opplever fare, overlever, får venner. Er borte et år eller to, og så reiser vi hjem igjen. Men vi er ikke de samme som da vi reiste ut. Vi glemmer ikke. Isen, kulda, slitet, vinden som uler utenfor teltet. Fingre som er ubrukelige fordi de er stive av kulde. Alt det som gjør at du forbanner deg selv for at du dro ut. Du klarer ikke å glemme det. Men det er også det som trekker deg tilbake. Gang på gang.

 Det er vinteren 1916, og det er Frank Wild, den britiske polareventyraren Ernest Shackletons nestkommanderande, som gjer forsøk på å snakke mot og håp inn i dei andre karane. Dei ligg under to livbåtar, på ein forblåst odde på ei aude øy langs kysten av Antarktis, og ventar på at Shackleton skal redde dei.

Fredag 9. oktober kl. 19.00 kjem Kjell Tokstad til Ishavsmuseet med foredrag på haustens første polarkveld. I 1997 var Tokstad med og stifta foreininga Øyas Venner, ei venneforeining for Syd Georgia. I 2000 overtok han som leiar av foreininga, ei rolle han fortsatt har.

Foreiningas føremål er å aktivt sørge for at vår kvalfangst-, industri- og kulturhistorie i det antarktiske området blir tatt vare på og gjort kjent.

 Til Brandal kjem han med ein presentasjonen han kallar for «hendingane som førte til etableringa av Grytviken kvalfangststasjon».

Søndag 4. oktober har Ishavsmuseet leita fram ein aldri så liten filmskatt frå arkivet.

 Filmen som vert vist i konferansesalen denne dagen er om den første norske ekspedisjonen som gjorde flyfotograferingar på Aust-Grønland sommaren 1932. Filmen vert vist kl. 14 og kl. 15.

Denne sommarekspedisjonen i 1932 og luftfotograferingane var utan tvil ein strategisk viktig del av det norske arbeidet for å vinne både sympati og framgang for Noregs rett til dette landområdet. Et landområde som betydde så mykje for norske fangstmenn.

Søndag 27. september byr Ishavsmuseet på sel til middag frå kl. 13-17. Stuertane ved museet lovar sel i mange variantar, blant anna så står Ishavsmuseet si alltid så populære selkjøtgryte på menyen. Det gjere også selburger, og «Tornedå» av selbiff med fløtegratinerte poteter og peparsaus a’la blueback. Fleire delikatesser å prøve seg på her med andre ord.

Trygve Hellesøy trudde han skulle fiske då han mønstra på «Minna» av Brandal i 1960. Lite visste han at målet var å sprenge etter olje utanfor Canada. Fredag 1. mai kl. 15.00 kan du høyre han fortelje om denne spesielle turen i 1960.

Sildefiske er tema når Jan Johansen finn vegen til Ishavsmuseet med foredrag og film fredag 24. april kl. 19.00. Etter foredraget er det sjølvsagt sild på menyen; Boknasild med alt godt av tilbehør.

Samuel Massie kjem til Ishavsmuseet med føredrag fredag 20. mars kl. 19.00. Samuel fortel om livet sitt og turen med Berserk. Samuel Massie drog frå eit liv som skuletapar i Bergen og reiste med Jarle Andhøy på den skjebnesvangre ekspedisjonen til Antarktis. Skuta «Berserk» forsvann 22. februar 2011, og året etter returnerte dei for om mulig å finne spor etter sine kameratar. Målet, før alt gjekk gale, var å plante det norske flagg på Sydpolen. Dei ville heidre Roald Amundsen 100 år etterpå. Bergenseren var aldri i tvil om han skulle bli med Jarle Andhøy attende til Antarktis for å leite etter «Berserk».

Ishavsmuseet har sett i gang arbeid med å få reist ei statue av Peter S. Brandal. Statuen skal få plass ved Ishavsmuseet på Brandal, og skal avdukast i september 2016.

Dette er då 100 år etter at Peter S. Brandal kom attende til Brandal med 300 tonn kol frå Svalbard med skutene «Signalhorn» og «Polaris». Dette vart starten på kolfeltet han grunnla som Kings Bay Kull Comp. A/S i Brandal City, eller Ny-Ålesund som vart namnet på staden noko seinare.

Fredag 20. februar kjem ishavsveteran Bjørne Kvernmo frå Alta til Ishavsmuseet. Bjørne starta å drive ishavet i 1973, og han er ein erfaren fangstmann, skyttar, skipper og reiar, og er framleis aktiv med meir enn 40 år bak seg på ishavet. Han har vore i ishavet med skutene Norvarg, Heimen, Veslemari, Arnt Angel, Harmoni, Polarstar, Polarfangst, Polarboy og Havsel. I dag er han skipper og reiar for skuta «Havsel». Siste åra har han fanga i Vestisen, men han har erfaring frå alle fangstfelta.

Fredag 30. januar kl. 19 er det klart for årets første polarkveld på Ishavsmuseet. Først ut i denne nye sesongen er Olav Orheim. Orheim er glasiolog og han har leia mange ekspedisjonar både til Arktis og Antarktis. Han tok doktorgrad i glasiologi ved Ohio State University, og vert i dag rekna som ein av verdas leiande isbreforskarar. Orheim byrja først hjå Norsk Polarinstitutt i 1965 som vitskapelig assistent. Seinare var han direktør for Norsk Polarinstitutt i 12 år.

Siste åra har Ishavsmuseet hatt stor suksess med ei rekkje interessante polarkveldar ved museet. Ny og gamal polarhistorie har blitt formidla til eit stadig større publikum, og styrar Webjørn Landmark gler seg til å presentere mange interessante namn til polarkveldane denne våren.